Θαρραλέες γυναίκες στην κλασική γραμματεία
της Ευγενίας Μανωλίδου Η σημερινή Ημέρα της Γυναίκας αποτελεί αφορμή να αναλογιστούμε τη μακρά ιστορική διαδρομή μέσα από την οποία διαμορφώθηκε η θέση της γυναίκας στον ελληνικό κόσμο. Σε κοινωνίες όπου οι ρόλοι ήταν συχνά αυστηρά καθορισμένοι, δεν έλειψαν μορφές που με την παιδεία, τη θέληση και την αποφασιστικότητά τους τόλμησαν να υπερβούν τα όρια […]
Στη μνήμη της Ιωάννας Παπαντωνίου
της Ευγενίας Μανωλίδου Την περασμένη εβδομάδα έφυγε από τη ζωή η Ιωάννα Παπαντωνίου, μια προσωπικότητα που συνέδεσε το όνομά της με τη μελέτη και την ανάδειξη του ελληνικού ενδύματος, ιδίως μέσα από την ίδρυση και τη λειτουργία του Ιδρύματος Βασίλη Παπαντωνίου στο Ναύπλιο. Εκεί διαμόρφωσε μια μουσειολογική και ερευνητική πρακτική βασισμένη στην επιτόπια […]
Ο πανάρχαιος εορταστικός κύκλος της Αποκριάς
της Ευγενίας Μανωλίδου Κυριακή της Αποκριάς σήμερα, και ένας εορταστικός κύκλος που διαμορφώθηκε ήδη από τους αρχαϊκούς χρόνους εκφράζεται ακόμη μέσα από τη μεταμόρφωση, το χορό, το τραγούδι, τα πειράγματα, τις κουδούνες και το γέλιο, ζωντανή μαρτυρία της ιστορικής μας συνέχειας Τα άρματα των παρελάσεων, ο «βασιλιάς Καρνάβαλος», τα σκωπτικά τραγούδια των χωριών, […]
Η Φιλοσοφία στην Εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης
της Ευγενίας Μανωλίδου Γιατί η αρχαιότερη ελληνική επιστήμη είναι σήμερα πιο αναγκαία από ποτέ. Oι τεχνολογικές εξελίξεις επιταχύνονται με ρυθμό πρωτοφανή στην ιστορία του ανθρώπου με την τεχνητή νοημοσύνη – σε μορφές που αντιλαμβανόμαστε άμεσα και σε άλλες που λειτουργούν αθόρυβα στο παρασκήνιο της καθημερινότητάς μας – να αποτελεί πλέον μέρος της ζωής μας […]
Οι Τρεις Ιεράρχες και η ελληνική παιδεία
της Ευγενίας Μανωλίδου Σήμερα τιμούμε τη μνήμη των Τριών Ιεραρχών, τριών Αγίων που συνδέθηκαν όσο λίγοι με την έννοια της παιδείας και τη διαμόρφωση του πνευματικού ανθρώπου Ο Μέγας Βασίλειος, ο Γρηγόριος ο Θεολόγος και ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος έδρασαν τον 4ο αιώνα μ.Χ., σε μια περίοδο κατά την οποία ο Χριστιανισμός βρισκόταν ακόμη […]
Η μνήμη του Κηφισού
της Ευγενίας Μανωλίδου Στην ελληνική μυθολογία οι ποταμοί ρέουν μέσα στον φυσικό χώρο, κινούνται όμως ταυτόχρονα μέσα στον χρόνο. Ανήκουν σε μια παλαιότερη τάξη του κόσμου, γεννημένοι από τον Ωκεανό, πριν ακόμη σταθεροποιηθεί η ανθρώπινη παρουσία. Είναι φορείς ζωής, μνήμης και ισορροπίας. Δεν αποτελούν απλώς υδάτινα σώματα, αλλά πρόσωπα με όνομα, φωνή και ιστορία. […]
Κίμων ο Μιλτιάδου
της Ευγενίας Μανωλίδου Καì νεκρòς ἐνίκα Η επιλογή του ονόματος «Κίμων» για την πρώτη υπερσύγχρονη φρεγάτα τύπου Belharra του Πολεμικού Ναυτικού μάς δίνει την αφορμή να θυμηθούμε μια σπουδαία μορφή της ναυτικής και πολιτικής ηγεσίας των Αθηνών του 5ου αιώνος π.Χ. Ο Κίμων, γιος του Μιλτιάδου και της πριγκίπισσας της Θράκης Ηγησιπύλης, ανήκει στους στρατηγούς εκείνους […]
Ελληνική Γλώσσα: ο Παρθενώνας της Σκέψης
της Ευγενίας Μανωλίδου Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας ας αξιοποιήσουμε τη μοναδική αυτή γλώσσα που εδώ και αιώνες δεν ακολουθεί τις εξελίξεις, αλλά συμβάλλει ενεργά στη διαμόρφωσή τους. Η Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 9 Φεβρουαρίου, ημερομηνία που συμπίπτει με την επέτειο του θανάτου του Διονυσίου Σολωμού. Η επιλογή της […]
Η αμφισβήτηση της καταγωγής, καθρέφτης της ταυτότητας
της Ευγενίας Μανωλίδου Η πρόσφατη δήλωση του Έντι Ράμα, ότι οι Έλληνες «νομίζετε πως είστε απόγονοι του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη, αλλά δεν είστε», προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στον δημόσιο λόγο Το ενδιαφέρον, ωστόσο, δεν βρίσκεται τόσο στο αν η διατύπωση είναι προκλητική ή άστοχη, όσο στο τι αποκαλύπτει για τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε […]
Ιανός και Ιανουάριος
της Ευγενίας Μανωλίδου Το πέρασμα από τον ένα χρόνο στον άλλο αποτελεί μια στιγμή μετάβασης που ενσάρκωσε με ακρίβεια ήδη από την αρχαιότητα ο Ιανός, ο διπρόσωπος θεός των ενάρξεων, των διελεύσεων και των αλλαγών, από τον οποίο ο πρώτος μήνας του έτους έλαβε το όνομά του Στη ρωμαϊκή θρησκεία ο Janus θεωρείται ένας […]